Cuối tuần: GOOGLE.TIENLANG- CÔ LÀ AI???

Thứ Bảy, 12 tháng 12, 2015

Đù me “công tích”

Toàn quyền Đông dương Paul Doumer (1897 - 1902)
Lời dẫn: Cảm ơn Cụ Lý! Những vấn đề thuộc về lịch sử thế này, không phải ai cũng biết!
********************************
Mấy đời bánh đúc có xương? 
Thời Pháp thuộc, ba nước Việt, Miên và Lào nằm trong Liên bang Đông Dương  do người Pháp lập ra. Riêng nước ta bị chia thành ba kỳ với ba chế độ cai trị khác nhau, trong đó Nam kỳ là xứ trực trị, Trung kỳ và Bắc kỳ là xứ bảo hộ.
Đứng đầu Liên bang Đông Dương là một viên chức Pháp, được gọi là Toàn quyền Đông Dương (Gouverneur Général de l'Indochine). Tuy trên danh nghĩa ba nước còn có ba ông vua ngồi đó, nhưng quyền uy quan Toàn quyền còn lớn gấp ba lần ba vua cộng lại.
Trong số các Toàn quyền Đông dương thì Paul Doumer (giữ chức vụ từ 1897 đến 1902) để lại nhiều dấu ấn hơn cả. Dân ta gọi theo đúng giọng Parisiens là ông Đù me đại nhân.
Trước khi sang Đông Dương, Paul Doumer vốn là đương kim Bộ trưởng Bộ Tài chính của “nước mẹ” Đại Pháp. Lắm tài nhưng cũng nhiều tật, lại thuộc nhóm cấp tiến, Doumer hăng hái đòi chính phủ phải thu thuế lợi tức để bù vào ngân khố thâm thủng. Đề án lập ra, đám thượng viện, hạ viện và cả nội các đều soi ra “đối tượng” phải nộp thuế là chính mình nên hoảng hồn, bác đề án và mưu toan tống cục nợ đi cho khuất mắt. Đúng lúc viên Toàn quyền Đông Dương bấy giờ là Armand Rousseau vừa ngủm vì bịnh kiết, và Paul Doumer sau ít nhiều do dự cũng bằng lòng thế chỗ.
Được bổ nhiệm ngày 27-12-1896, ngày 13-2-1897, Paul Doumer đặt chân xuống Sài Gòn.
Sài Gòn bấy giờ đã là một đô thị sầm uất được quy hoạch theo kiểu Âu với một số công trình kiến trúc hoành tráng theo phong cách Pháp - Ý. Nhiều người Việt đến giờ vẫn còn ăn theo niềm tự hào “Hòn ngọc Viễn Đông” và muốn quên chuyện người Pháp đã mài xương máu dân Annam mà làm nên “ngọc”, duy kẻ thụ hưởng “hòn ngọc” thì khi ấy chỉ là các ông Tây. Xứ Nam kỳ là xứ trực trị, Sài Gòn được coi là một đơn vị hành chính thuộc Pháp (commune Francaise) mà người Việt dịch ra là “xã Tây”. Đứng đầu “xã Tây” là một Xã trưởng (maire) và dưới đó là một Hội đồng hơn 20 người, hầu hết là Tây (một vài người bản xứ có thể tham gia, nhưng phải là "dân có máu mặt", vì phải ký quỹ một khoản tiền lớn, như ông Trương Vĩnh Ký).
Dinh Xã Tây được thiết kế theo phong cách kiến trúc Pháp - Ý và bác culi xe có nên tự hào thái quá về "Hòn ngọc Viễn Đông" không nhỉ?
Cho đến khi đó, vì Sài Gòn là đất thuộc Pháp, là “con đẻ” nên được “ưu ái” tập trung “đầu tư” còn hai xứ bảo hộ Bắc kỳ và Trung kỳ, là “con nuôi, con ghẻ” thì dường như vẫn còn bị "ghẻ lạnh" trong sự thờ ơ của “nước mẹ”.
Thậm chí, khi biết Paul Doumer được bổ nhiệm chức vụ Toàn quyền Đông Dương, viên “xã trưởng” Sài Gòn và chủ tịch Hội đồng Thuộc địa là Paul Blanchy, (làm giàu nhờ việc thầu khoán các công trình công cộng tại thuộc địa) đã chạy đôn chạy đáo mở một cuộc vận động ngay tại chính quốc đòi ly khai xứ Nam kỳ ra khỏi Liên bang Đông Dương, đồng nghĩa là thoát ra khỏi ảnh hưởng của tân quan Toàn Quyền vốn có tiếng là độc tài. Doumer tuyên bố thẳng thừng, nếu Bộ Thuộc địa để cho điều đó xảy ra, ông sẽ từ nhiệm, còn với cương vị hiện có của mình thì ông, duy nhất là người đủ thẩm quyền quyết định về số phận của Sài Gòn. 
Paul Doumer không che dấu quan điểm của mình là nước Pháp sẽ không tiếp tục “biệt đãi” riêng với Sài Gòn như cũ, thậm chí là phải xiết chặt hơn nữa các nguồn chi “đặc quyền đặc lợi” của cái Hội đồng thành phố này. Hà Nội, Hải Phòng cần được ưu tiên hơn để phát triển thành các trung tâm có vai trò xứng đáng trong xứ Bắc kỳ và rộng ra, là toàn cõi Đông Dương. Đó mới là nơi đặt bàn đạp để nước Pháp thần thánh bành trướng sang thị trường Trung Quốc. Chính Trung Quốc mới là “giấc mơ” của người Pháp từ hàng nhiều chục năm nay, khi họ nhầm tưởng có thể thông thương tới Vân Nam qua ngả sông Hồng (và cả sông Mekong) và đó chính là lý do "cao quý" mà người Pháp viện ra khi đánh chiếm Bắc kỳ. (Nói về điều này, cụ Vương Hồng Sển có khôi hài chua chát rằng than ôi, giá như thời đó các ông Tây thực dân kém dốt địa lý hơn một tý, thì nước tôi đã không phải đeo cái ách thực dân ngót trăm năm).
Để làm được điều đó cần phải có một hệ thống đường sắt xuyên Đông Dương và sẵn sàng kết nối với Vân Nam. Không trông đợi vào thuộc hạ, Doumer quyền to hơn vua không quản gian khó hiểm nguy, đích thân cưỡi ngựa đi “phượt” xuyên Việt, khảo sát tìm hiểu địa bàn trước khi xét đồ án thiết kế.
Cùng đi với Doumer duy nhất có viên Thiếu tá cận vệ Nicolas. Hai thầy trò ròng rã vượt qua chặng đường dài trên 800 km từ Hà Nội vào đến Đà Nẵng trong vòng một tuần, trung bình mỗi ngày đi hơn trăm cây số. Hành lý gọn nhẹ bỏ không đầy một cái túi da (serviette) đeo hông ngựa. Không nghi lễ đón tiếp, không võng lọng, cờ xí, trống kèn và tiệc tùng, ngài Toàn quyền chỉ yêu cầu các quan Nam triều sắp đặt tại mỗi trạm dịch có sẵn đôi ngựa khỏe thay cho ngựa mỏi, vài tên quân lính biết săn sóc ngựa và rành rẽ đường xá để chỉ dẫn nếu cần. (Chỗ này các quan ta nên học).
Câu chuyện về chuyến đi đội nắng, dầm mưa, vượt lũ và ăn bụi nằm bờ này được ông ghi lại trong cuốn hồi ký L’Indochine Française (Souvenirs) Nhà xuất bản Vuibert & Nony, Paris in năm 1903. (Cuối tháng 12-2015 mới có bản dịch tiếng Việt do Công ty cổ phần sách Alpha và Nhà xuất bản Thế Giới ấn hành)
Sau chuyến đi đó, trong suốt thời gian hơn 5 năm tại nhiệm, Paul Doumer xây dựng hoàn thành 1650km đường sắt xuyên Việt và từ Hà Nội vươn dài nối với Côn Minh - Trung Quốc, trong đó có những cây cầu đường sắt nổi tiếng đến nay là cầu Long Biên (Hà Nội), cầu Hàm Rồng (Thanh Hóa), cầu Tràng Tiền (Huế) và cầu Bình Lợi (Sài Gòn). Ngoài đường sắt ra, Doumer còn cho mở mang những con đường bộ từ Hà Nội đi Cao Bằng, Đà Nẵng – Huế, Phan Rang – Đà Lạt và từ Đông Hà sang Lào.
Riêng cây cầu thép vượt sông Hồng, được xây dựng trong hơn 3 năm (9/1898 – 2/1902) theo thiết kế của hãng Daydé et Pillé (không phải hãng G. Eiffel nổi tiếng như một số ít người vẫn lầm tưởng) là một trong số bốn cây cầu lớn nhất thế giới lúc bấy giờ. Cầu dài 1680m, gồm 19 nhịp sắt kiểu Cantilever, 20 trụ móng được đặt sâu dưới 30m nước với tổng chiều cao là 43,5m. Phía hữu ngạn còn thêm 800m cầu dẫn trên cao (cầu cạn) nằm vượt trên các mái nhà phố đường Phùng Hưng. Trước đó, từ 1893, chỉ có một đò máy chạy bằng hơi nước dành cho người Âu và người Annam giàu có qua sông.
Hãng Daydé et Pillé thiết kế và chế tạo, thợ Việt ráp và xây mố
Cầu Paul Doumer, giờ mang tên là cầu Long Biên
Ngày “tam nhị” 02-2-1902, cầu được chính thức khánh thành và mang tên Paul Doumer từ đó cho đến tháng 7-1945, Pháp bị Nhật đá đít, thị trưởng Hà Nội là bác sĩ Trần Văn Lai đổi tên thành cầu Long Biên như còn đến bây giờ. (Năm 1974, thầy Lạn, dạy tiếng Pháp tụi tôi giảng rằng, “Long” ở đây hoàn toàn không dính dáng gì đến con “rồng” xứ Việt, cái tên cầu tưởng là Việt hóa ra lại vẫn có xuất xứ từ chữ Tây, là “longe et bien”, nghĩa là “dài và tốt” được đọc Việt hóa thành “long biên”. Và nhắc đến cây cầu dài (longe) này, nay cũng xin ghi vào đây, là vào cái hồi còn bao cấp, thường vẫn thấy một đội công nhân duy tu bảo dưỡng cầu, quanh năm và hàng ngày chỉ làm mỗi việc cạo rỉ và sơn. Tốp cạo đi trước, tốp sơn nối đuôi, bắt đầu từ phía Hà Nội sang Gia Lâm và vừa khi các bác thợ sơn còn đang loay hoay bôi bôi nhịp cuối thì các chú thợ cạo đã trở về hì hục xóa xóa nhịp đầu. Cầu dài quá, nên sơn đầu kia còn chưa kịp khô thì đầu này đã kịp rỉ sét rồi).
Việc xuất thân là con trai của một bác cai đường sắt bên "mẫu quốc" cộng với sự quá nhiệt thành trong công cuộc xây dựng hệ thống đường sắt Đông Dương khiến cho báo chí Pháp thời đó mỉa mai gọi Doumer và thuộc cấp là “bọn theo chủ nghĩa đường sắt”.
Hà Nội cũng được Doumer quan tâm đặc biệt khi ông cho thành lập ở đây  trường Viễn Đông Bác cổ (École francaise d’ Extrême – Orioent, (EFEO), thành lập 15-12-1898) sau đó được nâng cấp thành cơ sở khoa học trực thuộc quan Toàn quyền. Trường trở nên nổi tiếng khi có nhiều công trình nghiên cứu xuất sắc và góp phần không nhỏ trong việc phục hồi và bảo tồn các các cổ vật bản địa (đặc biệt là Khmer và Cham) khỏi chính sự cướp phá của những người Pháp thực dân.
Doumer cũng không ngần ngại khi ông chọn địa điểm xây dựng các trường cao đẳng đầu tiên trên xứ Đông Dương tại Hà Nội là trường Y và trường Công chánh (lần lượt vào tháng 1 và tháng 2 năm 1902). Đối tượng hướng tới là con cái các ông đồ ông bảng xứ Bắc vốn thừa chữ nhưng quá thiếu tiền, không đủ sở phí học xa như con các ông điền chủ Nam kỳ. Hơn thế, thấy xa hơn những người tiền nhiệm, Doumer biết rằng duy Hà nội mới là vị trí “đắc địa” cho việc “câu kéo” đám thanh niên bên Tàu qua học:
"Bắc Kỳ không chỉ cho phép nghiên cứu các bệnh của vùng nhiệt đới Viễn Đông mà còn cả các bệnh riêng cho mùa lạnh. Hơn nữa, Bắc Kỳ tiếp giáp với Trung Hoa là nơi mà ảnh hưởng của nền Y học chúng ta đang ngày càng tăng cường. Đó là sự xâm nhập hữu hiệu nhất và cũng vinh dự nhất” (Trích biên bản phiên họp Hội đồng Tư vấn Tối cao Đông Dương -1898, mà Doumer là chủ tịch).
Cùng với Hà Nội, Doumer còn mở mang cảng Hải Phòng và đích thân khảo sát cao nguyên Langbiang. Và theo đề nghị của bác sĩ Yersin, ông lập ra thành phố Đà Lạt, nơi nghỉ dưỡng cho người Âu để họ khỏi tiêu tốn ngân sách khi trở về nước Pháp hưởng chế độ nghỉ mát hàng năm.
Một cây cầu khác ở phố Cầu Đất - Hải Phòng từng mang tên Paul Doumer, bị tháo dỡ vào năm 1925 và đã bị quên lãng
Paul Doumer sang cai trị xứ Đông Dương năm ấy mới tuổi 38. Nghị lực lớn, quyết đoán, tầm nhìn xa và sức làm việc phải nói là phi thường, lại có tiếng là liêm khiết và không vụ lợi, hơn hẳn đám tiền nhiệm chỉ biết hùng hục hút máu dân bản xứ và tha của về chính quốc.
Cho dù với động cơ gì phía sau, khách quan mà xét, những cấu trúc hạ tầng hữu ích mà Paul Doumer để lại đã góp phần mở mang nước Việt về kinh tế, xã hội, văn hóa, chúng ta kế thừa và ghi nhận điều đó.
Nhưng đừng có ngủ mơ mà cho rằng Paul Doumer là một người bảo vệ một thứ “dân chủ” nào đó, vì cái thứ xa xỉ đó chưa bao giờ có mặt ở thuộc địa và cũng chẳng phải là Đù me Đại nhân quan tâm lo lắng cho những người dân bị bóc lột bởi chính nền bảo hộ mà ông là đại diện tối cao. Ông chỉ phụng sự cho quyền lợi tối thượng của nước Pháp của ông mà thôi.
-------
Tài liệu:
Người Pháp và người Annam – Bạn hay thù? - Philippe Devillers, Nhà Denoel xuất bản tiếng Pháp năm 1998, Ngô Văn Quỹ dịch, NXB tổng hợp Tp. HCM in và xuất bản năm 2006.

Dỡ mắm (Di cảo) – Vương Hồng Sển, NXB Trẻ in và xuất bản 2014.

24 nhận xét:

  1. NGƯỜI ĐẤT THÉP:lúc 12:03 12 tháng 12, 2015

    Chỉ có những kẻ ôm chân, bợ đít Pháp mới nói Paul Doumer có công với Việt Nam mà thôi. Người có công được người Việt kính trọng là bác sĩ Yersin.

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Được kính trọng thứ 1 phải là ông alex de rode người đã cho chúng ta chữ viết. Ko mang ơn người đã cho mình chữ viết thì ko còn gì để nói.

      Xóa
    2. khong co ong alex de rode,thi viet nam cung chu viet rieng;;;chu nom do nhat ,thai lan cam puchia lao v,v ho cung dung quoc ngu rieng cua ho thoi

      Xóa
    3. khong co ong alex de rode,thi viet nam cung chu viet rieng;;;chu nom do nhat ,thai lan cam puchia lao v,v ho cung dung quoc ngu rieng cua ho thoi

      Xóa
    4. alex de rode chỉ hoàn thành nốt những gì các giáo sĩ bồ đào nha đã làm trước đó, chữ latin Việt không phải là công lao của 1 cá nhân cụ thể.

      Xóa
    5. Cầu Long Biên, đường sắt Bắc Nam, các đô thị... đều là sản phẩm được sinh ra phục vụ cho mục đích cai trị và khai thác (ăn cướp) thuộc địa của chủ nghĩa thực dân. Riêng với chữ Quốc ngữ là được các thầy tu sáng tạo ra phục vụ cho mục đích truyền đạo. Tất cả những sản phẩm này hoàn toàn không phải được sinh ra là vì dân bản xứ như nhiều người mang não trạng nô lệ tán dương, ca tụng rồi đòi dân ta phải mang ơn, bởi thực chất chúng có được bằng xương máu của nhiều thế hệ của người dân VN. Ngày nay chúng ta sử dụng chúng có thể coi như là sử dụng những chiến lợi phẩm mà thôi, chẳng có gì cần phải mang ơn lũ thực dân cả.

      Xóa
    6. Rode hay lũ giáo sĩ chỉ là những tên thực dân ko hơn ko kém

      Xóa
    7. Phuc Nguyen nói càn. Nói như bạn ko lẽ ko có Nguyễn Huệ này thì có Nguyễn Huệ khác, vậy cần gì tôn vinh và sùng bái ông ta nhỉ?

      Bốn sắc chứng tỏ là một người cực đoan, hễ là Tây đều là lũ thực dân, thế tên đường yersin, alex de rode, viện pasteur vinh danh lũ thực dân đấy.

      Xóa
    8. vi sao ma alex de rode de ra chu quoc ngu rieng cho viet nam,cung de nham ,de cai tri nguoi dan viet ma thoi nac danh , khong nen danh dong giua mot vi vua nguyen hue co cong giu nuoc va bon xam chiem va bon phan quoc bien nguoi dan viet nam thanh no le

      Xóa
    9. vi sao ma alex de rode de ra chu quoc ngu rieng cho viet nam,cung de nham ,de cai tri nguoi dan viet ma thoi nac danh , khong nen danh dong giua mot vi vua nguyen hue co cong giu nuoc va bon xam chiem va bon phan quoc bien nguoi dan viet nam thanh no le

      Xóa
    10. nac danh ban khong nen danh dong giua vi vua nguyen hue co cong giu nuoc ngang bang ke xam luoc va bon phan quoc duoc alexde rode lap quoc ngu rieng cho viet nam cung chi de be cai tri viet nam ma thoi

      Xóa
    11. Một toàn quyền đầy thế lực mà tự đi khảo sát tuyền đường sắt Bắc -Nam của VN bằng ngựa ,công bằng mà nói đấy là một công chức mẫn cán sâu sát với công việc,lãnh đạo ,công chức viên chức VN nên học tập .

      Về ông Paul Doumer,chỉ 5 năm làm toàn quyền Đông dương ,ông ấy rõ ràng là có tầm nhìn và làm được nhiều việc có ý nghĩa hơn hẳn (dù có thể chỉ là để khai thác thuộc địa hiệu quả hơn cho nước Pháp) những ông toàn quyền người Pháp khác trước và sau đó.

      Trong gần một trăm năm cai trị ở VN ,người Pháp đã áp bức bóc lột nhân dân VN không ít nhưng dấu ấn văn hóa Pháp mà người VN tiếp thu được cũng khá đậm nét,đó là phương thức tổ chức chính quyền ,là cơ cấu hệ thống hành chính hiện đại hay chính họ cũng đã góp phần tạo ra giai cấp công nhân ,lực lượng quan trọng dẫn dắt cách mạng dân tộc dân chủ Vn đến thắng lợi năm 1945.

      Bởi vậy ,hãy nên công bằng với lịch sử.Người Pháp đã xâm lược và bóc lột nặng nề nhân dân VN nhưng người Pháp cũng đã mang đến cho VN cơ hội tiếp xúc với thế giới văn minh.

      Khen ,chê ,mỗi người mỗi cách nhìn nhận;cứng nhắc như bác NĐT gắn cho những ai khen toàn quyền Paul Duomer có công chút ít với VN là bợ đít Pháp là không nên.

      Xóa
    12. Này ông hay bà Nặc Danh viết vào lúc :13:31 Ngày 12 tháng 12 năm 2015

      Ô/Bà viết vậy e không biết lịch sử... không đọc lịch sử gì cả,hoặc đọc các tài liệu nghiên cứu của các học giả Việt gần đây đã cho thấy Đắc Lộ chỉ là tay gián điệp lôi kéo pháp đánh chiếm VN làm thuộc địa. Chứ giúp gì? Còn chữ quốc ngữ ai cũng biết rằng đã có các cha cố đạo Bồ và Tay Ban Nha giúp chuyển đổi mẫu tự phiên âm ra Latin ra tiếng Việt và chủ yếu để dân ta học đạo dễ học mà thôi. Hơn nữa bài phép giảng 8 ngày của Lộ viết phỉ bán Phật giáo... coi khin dân Việt là mọi rợ cần chúng khai sáng do cái tà đạo của chúng. Ô/Bà có cảm ơn ai vào cướp của nhà mình và chỉ thí cho tí gì đó mà không phải để cho mình? Kiến thức Ô/Bà vậy một là không biết 2 là con chiên đi binh cho cha cố!

      Xóa
    13. Xin cảm ơn Văn Lâm đã chia sẻ khá thông tin và trung hoà công bằng. Tuy nhiến, dân Việt ta không thù hận lâu, nhưng tính % ghét hay không ghét để biết ơn Pháp một phần thì ghét vẫn cao % hơn. Vì...mãi tới năm 1945 Việt Minh đứng lên giành độc lập từ khi Nhật bại trân. Thì Pháp quay lại muốn đánh và trai trị dân ta làm thuộc địa trở lại thêm một lần nữa. Mãi đến năm 1954 Người Hùng Võ Nguyên Giáp đã thống lãnh Quân đội đánh dẹp buộc chúng phải đầu hàng ở Điện Biên Phủ, và cũng là rửa nhục cho dân ta bị đô hộ coi như công dân hạn 2. Chưa kể thời này các hồ sơ mật cũng là hé mở rằng Cái giáo hội luôn đồng hành với bạo quyền thực dân. Hãy xem cuốn: "Đạo Thiên Chúa Và Chủ Nghĩa Thức Dân" Luận án tiến sĩ của Tiến Sĩ Cao Huy Thuần.

      Tôi là người Việt sinh năm 1975...định cư ở nước ngoài từ năm 1990. Nhưng Lòng vẫn hoài hương và wonder why, what happen??? Lên mạng tìm đọc các sử liệu thì ôi thôi...

      Xóa
    14. Anh bạn việt kiều thân mến. 1000 năm đô hộ giặc tàu, đã ko đồng hóa dân ta chữ viết tiếng tàu, nhưng chỉ 1 thời gian ngắn, dân ta viết chữ Quốc ngữ. Điều đó nói lên điều gì anh bạn?
      Còn anh bạn lấy chứng cứ gì để đánh giá những nhà truyền đạo, hoặc alex de rode làm gián điệp. Cũng qua cũng nói leo theo người khác. Anh còn có 1 sai lầm trầm trọng là phỉ báng đạo Thiên chúa là tà đạo. Nếu anh là 1 tuyên truyền viên thì tôi rất lấy làm tiếc cho những người đã chiêu mộ anh.

      Xóa
    15. Ngày xưa văn kiện của chính phủ các đời (trừ Tây Sơn) đều viết bằng chữ Hán. Tương tự như các nước Goryo (Triều Tiên), Nihon (Nhật Bản), cha ông ta cũng tìm cách sáng tạo chữ viết từ gần ngàn năm trước, nhưng triều Nguyễn không gắng thay đổi nên mới không có chữ viết riêng. Đến thời Pháp thuộc thì họ thúc đẩy nên mới thay đổi.

      Chữ Quốc Ngữ dễ học nhưng theo tôi nghĩ vì giới hạn của phát âm dựa La tinh, có một số cách phát âm ngày xưa đã mất hẳn. Xem từ điển Việt Bồ La của Alexandre de Rhodes là thấy cách phát âm ngày nay của một số chữ thật không giống xưa.

      Xóa
  2. Nhất trí với nhận xét của bác Thép và nhận xét của tác giả:
    ----
    Cho dù với động cơ gì phía sau, khách quan mà xét, những cấu trúc hạ tầng hữu ích mà Paul Doumer để lại đã góp phần mở mang nước Việt về kinh tế, xã hội, văn hóa, chúng ta kế thừa và ghi nhận điều đó.
    Nhưng đừng có ngủ mơ mà cho rằng Paul Doumer là một người bảo vệ một thứ “dân chủ” nào đó, vì cái thứ xa xỉ đó chưa bao giờ có mặt ở thuộc địa và cũng chẳng phải là Đù me Đại nhân quan tâm lo lắng cho những người dân bị bóc lột bởi chính nền bảo hộ mà ông là đại diện tối cao. Ông chỉ phụng sự cho quyền lợi tối thượng của nước Pháp của ông mà thôi.

    Trả lờiXóa
  3. @ Cô Tiên

    Ngoài phần 1, là entry này thì bài viết "Đù me công tích" trên trang Locliec còn có phần 2, ca tụng những "công tích" với dân Annam mà quan lớn toàn quyền ém chẳng muốn khai trong Hồi ký Paul Doumer, và phần 3, đá giò lái về thân phận những "kẻ ôm chân, bợ đít Pháp" (chữ của bác Thép) dưới con mắt của Doumer.

    Nếu cô Tiên đã đưa phần 1 về đây, thì cũng nên đưa các phần còn lại về, để ban đọc hiểu thêm, và Locliec cũng tránh bị hiểu nhầm là "tô hồng" các "công tích" của Đu me đại nhơn.

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Vâng, cảm ơn Cụ Lý!
      Em đã đọc khi Cụ vừa đăng. Rất hay. Em rất thích. Em sẽ xin Cụ đưa về đây. Em chưa đăng phần 2 vì có thông tin thời sự nóng về anh Phi Hổ, cần đăng trước.
      Cứ nhấn nhá từ từ, đi đâu mà vội Cụ nhỉ!

      Xóa
  4. Đã có nhiều phân tích khá sát thực về sự khác biệt giữa chế độ thực dân Pháp và thực dân Anh.

    Rằng người Pháp chủ yếu khai thác tài nguyên mang về đất Pháp tinh chế sản phẩm rồi lại mang bán cho các nước thuộc địa .

    Trái lại người Anh cũng khai thác tài nguyên thuộc địa nhưng họ tổ chức tinh chế ,sản xuất sản phẩm ngay trên đất thuộc địa nên ít nhiều các quốc gia thuộc khối liên hiệp Anh có nền công nghiệp phát triển hơn là khối các nước thuộc địa Pháp .

    Ngày nay sự phát triển ,khác biệt giàu nghèo giữa các từng là thuộc địa của thực dân phụ thuộc nhiều vào năng lực của chính người dân trong nước ấy,đặc biệt là của sự năng động của lãnh đạo mỗi nước.

    Người VN vốn rất năng động .Trong lịch sử dân tộc ,VN có nhiều lãnh tụ kiệt xuất.Vấn đề mắc nhất với VN hiện nay chính là cơ chế,gần đây,khi có cơ chế phù hợp,người VN từng có những cú vượt vũ môn ngoạn mục.Từ đói kém thiếu gạo ăn thành quốc gia xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới,từ cái kim sợi chỉ cũng phải chia sẻ nhau theo tiêu chuẩn đến hàng hóa cao cấp được mời chào đến tận nhà ...tất cả chỉ xảy ra trong thời gian ngắn ,ngay sau khi rào cản quan liêu bao cấp được phá bỏ.

    Tuy nhiên sự đổi mới cơ chế ở VN hiện nay hiện chưa đủ để tạo nguồn động lực mới phá bỏ thành lũy cuối cùng của CƠ CHẾ XIN CHO QUYỀN LỰC còn rơi rớt từ thời bao cấp gây thất thoát lãng phí tham nhũng kìm hãm phát triển .

    Khi còn CƠ CHẾ XIN CHO QUYỀN LỰC , những tài sản công lớn như đất đai tiền bạc ...tưởng chừng được pháp luật kiểm soát chặt chẽ nhất hóa ra lại là lỗ hổng lớn nhất do cơ chế XIN CHO QUYỀN LỰC đục khoét ra ,qua đó đất công không cánh mà bay còn tiền công như gió vào nhà trống ...

    Những nhà lãnh đạo VN hiện có biết việc này không?-Đương nhiên các bác ấy quá biết nhưng chính các bác ấy cũng ít nhiều bị sa lầy vào cái bẫy XIN CHO QUYỀN LỰC nên thoát được nó không dễ.

    Hơn lúc nào hết VN cần những nhà lãnh đạo ít nước mắt,nhiều quyết tâm thì chúng ta mới vượt qua được cái bẫy XIN CHO QUYỀN LỰC,chúa tể của mọi cái bẫy xin cho bất công khác mà một số đã được tháo bỏ !

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Rận văn lâm đọc bài này chưa?
      "THUẾ THUỘC ĐỊA" VÀ NỀN ĐỘC LẬP GIẢ HIỆU MÀ THỰC DÂN PHÁP DUY TRÌ Ở CHÂU PHI CHO ĐẾN NGÀY NAY
      http://googletienlang2014.blogspot.com/2015/12/thue-thuoc-ia-va-nen-oc-lap-gia-hieu-ma.html

      Xóa
    2. Bác Vũ Phong gọi người khác ý mình là rận vậy bác hãy vui vẻ nhận lấy tước hiệu là rệp nhé,rệp giáo điều quan liêu bảo thủ!

      Xóa
  5. Nặc danh13:31 Ngày 12 tháng 12 năm 2015

    Được kính trọng thứ 1 phải là ông alex de rode người đã cho chúng ta chữ viết. Ko mang ơn người đã cho mình chữ viết thì ko còn gì để nói.
    -----
    Từ ý kiến trên đây cho thấy cho đến giờ vẫn có người tin theo luận điệu của "sử gia rận trủ" Dương Trung Quốc để ca tụng công tích của Alexandre de Rhodes như 1 người có công sáng tạo ra chữ viết cho người VN, đòi dựng tượng ông ta ở Hà Nội.

    Tôi đề nghị các bạn trẻ chủ trang G.tienlang nên có bài bác bỏ quan điểm của "sử gia rận trủ" Dương Trung Quốc; Các bạn nên nói rõ quan điểm về việc này cho mọi người khỏi nhầm lẫn.

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Tôi nhất trí với ý kiến bác Lê Bá Hoành: Các chị chủ trang Google.tienlang nên có bài về ông này, bác bỏ quan điểm của sử gia rận trủ Dương Trung Quốc.

      Xóa